Een Sinjoor in de tropen. Pierre Jacques Benoit en zijn Reis naar Suriname
Bibliothèque Patrimoniale Hendrik Conscience - salle Nottebohm
Nottebohmzaal open voor individuele bezoekers vanaf 22 april De Nottebohmzaal is een verborgen parel. Deze prestigieuze bibliotheekruimte schittert in al haar facetten. Je kan de magie van deze unieke plek in het hartje van Antwerpen ook op eigen houtje ontdekken. Magisch, overweldigend, adembenemend … De bijzondere schoonheid en de authentieke sfeer van de Nottebohmzaal laat zich slechts moeilijk in woorden bevatten. Dit moet je gewoon gezien hebben. Een onmiskenbaar wowgevoel. Daar staat een bezoek aan de Nottebohmzaal voor garant. Van zodra je deze historische bibliotheekruimte betreedt, vliegt de magie je tegemoet. Je waant je meteen in de wondere wereld van Harry Potter. Zodra je de zaal binnenstapt, ruik je de geur van de 120.000 oudste boeken in de collectie en hoor je de stadsgeluiden verstommen. Volg je voetstappen over het krakende parket. Stap voor stap raak je meer en meer betoverd door de adembenemende uitstraling van deze wonderlijke plek, deze literaire schatkamer, deze historische pronkzaal. Goed nieuws dus! De prachtige Nottebohmzaal opent opnieuw haar deuren voor individuele bezoekers. In de periode van 22 april tot en met 10 september 2023 kan je de Nottebohmzaal bezoeken van dinsdag tot en met zondag, telkens van 10 tot 17 uur.
De Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience bewaart en verzamelt al meer dan vijf eeuwen Vlaams cultureel erfgoed. De leeszaal bevat een enorme collectie over de Vlaamse en Antwerpse geschiedenis en de Nederlandse letterkunde. Dé parel is de historische Nottebohmzaal in het oudste gedeelte van het gebouw.
(c) Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience, fotograaf LUCID
De Antwerpse kunstenaar Pierre Jacques Benoit (1782–1854) vertrok in 1828 naar Suriname, waar hij bijna drie jaar zou verblijven. Hij bezocht niet alleen Paramaribo, maar reisde ook naar plantages, inheemse dorpen en nederzettingen van marrons in het binnenland. Tijdens deze reis maakte hij honderden schetsen van landschappen, gebouwen, mensen, gebruiken en rituelen. Zijn doel was naar eigen zeggen een zo volledig mogelijk beeld te geven van de toenmalige kolonie van Nederland (nog inclusief België op dat moment). Na zijn terugkeer in België werkte Benoit in Brussel bijna tien jaar aan de uitgave van zijn reisverslag. Benoits schetsen werden door de vooraanstaande Brusselse Jean-Baptiste Madou en Paul Lauters. De uitgave verscheen in afleveringen bij de Brusselse Société des Beaux-Arts, waar de relatief nieuwe techniek van de steendruk op hoog niveau werd toegepast. Het resultaat was het monumentale Voyage à Surinam. Description des possessions néerlandaises dans la Guyane, verschenen tussen 1839 en 1840. Het boek bevatte ongeveer honderd litho’s, gebaseerd op Benoits tekeningen, en werd een van de belangrijkste visuele bronnen voor de geschiedenis van Suriname in de negentiende eeuw. In 2023 verscheen bij uitgeverij Lannoo Reis naar Suriname. Beschrijving van de Nederlandse bezittingen in Guyana, een facsimile-uitgave van het oorspronkelijke boek, gemaakt naar een handgekleurd exemplaar van het boek uit de Buku-Bibliotheca Surinamica van Carl Haarnack (1963-2026), die in januari overleed. De nieuwe uitgave bevat de oorspronkelijke lithografieën op groot formaat, een Nederlandse vertaling van de Franse tekst, en een uitgebreide inleiding door Carl Haarnack en Garrelt Verhoeven. Garrelt Verhoeven is een Nederlandse boekhistoricus en schrijver. Hij is verbonden aan de Universitaire Bibliotheken Leiden, waar hij werkt aan cultureel ondernemerschap en fondsenwerving. Hij werkte eerder bij verschillende belangrijke erfgoedinstellingen, waaronder de Koninklijke Bibliotheek, het Allard Pierson en de universiteitsbibliotheken van Amsterdam en Leuven. Zijn expertise ligt op het gebied van boekgeschiedenis, leescultuur en cultureel erfgoed, waarover hij talrijke publicaties op zijn naam heeft staan. Daarnaast leverde hij bijdragen aan historische werken, onder meer over reizen en Suriname. Naast zijn academische werk heeft Verhoeven ook een bijzondere interesse in culinaire geschiedenis en speelde hij een rol in de oprichting van de Johannes van Damprijs voor culinaire literatuur. Zijn werk kenmerkt zich door het toegankelijk maken van historische kennis voor een breed publiek en het verbinden van onderzoek met maatschappelijke en culturele projecten.